Gospodarka o obiegu zamkniętym w wybranych krajach UE: postępy i wyzwania
autor:
MARDEROS ARA SAYEGH, JAN DANIELEWICZ
ORCID ID:
0000-0002-1055-5160, 0000-0002-4418-8485
Numer miesięcznika:
12/2025 Instal s.131-135
DOI:
10.36119/15.2025.12.24
W niniejszym opracowaniu dokonano oceny postępów we wdrażaniu gospodarki o obiegu zamkniętym (GOZ)
w wybranych państwach członkowskich Unii Europejskiej (UE): Niemczech, Francji, Włoszech, Hiszpanii, Polsce,
Holandii i Szwecji, wykorzystując wielowskaźnikowe ramy analityczne w okresie dziesięciu lat od 2013 r. do 2023 r.
Do oceny krajowych wyników w zakresie gospodarki o obiegu zamkniętym zastosowano cztery kluczowe wskaźniki:
wskaźnik wykorzystania materiałów w obiegu zamkniętym (CMUR), ślad materiałowy (MF), potencjał oszczędności
wody (WSP) i potencjał odzysku energii (ERP). Wyniki wskazują na znaczne różnice w poziomach przejścia na gospodarkę o obiegu zamkniętym. Holandia i Włochy wysuwają się na pozycję liderów, wykazując wysokie wartości
CMUR, efektywne wykorzystanie materiałów i zaawansowane systemy odzysku. Francja, Niemcy i Hiszpania wykazują umiarkowany, ale nierównomierny postęp, podczas gdy Polska i Szwecja pozostają poniżej średniej UE, co wskazuje na utrzymujące się różnice w zakresie gospodarki o obiegu zamkniętym i efektywności. Złożony indeks i wielopoziomowa struktura rankingowa potwierdzają wyraźną asymetrię między regionami zachodnio-południowymi a środkowo-
-nordyckimi. Wyniki niniejszej analizy wskazują, że mimo postępów w realizacji celów UE dotyczących gospodarki
o obiegu zamkniętym, poziom ich wdrażania jest zróżnicowany w poszczególnych państwach członkowskich. Osiągnięcie celów gospodarki o obiegu zamkniętym na rok 2050 będzie wymagać skoordynowanych strategii krajowych
i unijnych, lepszej symbiozy przemysłowej oraz inwestycji w infrastrukturę i innowacje o obiegu zamkniętym.
Słowa kluczowe:
Informacje o autorach:
prof. dr hab. inż. Marderos Ara Sayegh https://orcid.org/0000-0002-1055-5160,
prof. dr hab. inż. Jan Danielewicz https://orcid.org/0000-0002-4418-8485 – Katedra Klimatyzacji, Ogrzewnictwa, Górnictwa I Ochrony Powietrza, Wydział Inzynierii Środowiska, Politechnika Wrocławska. Autor do korespondencji: ara.sayegh@pwr.edu.pl
